Van acht windmolens naar een afvalbakje in de keuken

TWENTERAND - Er moest even gewacht worden op de wethouder, maar 3 december 2019 om 2 minuten over halfacht konden de raadsdebatten beginnen en op de agenda stonden drie onderwerpen. Het eerste onderwerp was de Regionale Energie Strategie en fractievoorzitter Marcus Elzinga van GBT zette meteen de toon door aan te geven dat GBT tegen de manier was waarop deze RES tot stand is gekomen, met name omdat de inwoners er niet bij betrokken zijn geweest en dit stuk van de veertien gemeenten dictatoriale trekken vertoonde. 'Het lijkt er op dat iedereen maar wat doet en dat ook in dit dossier de eenheid ver te zoeken is. Het is een druppel die al verdampt is, voordat deze de gloeiende plaat heeft bereikt.' Zo maar wat opmerkingen van deze fractievoorzitter.

'Het gaat allemaal te snel en hoe is het toch mogelijk dat er ingezet wordt op de opwekking van duurzame energie door bijvoorbeeld zonnepanelen of windmolens als er in Twenterand geen netcapaciteit aanwezig is om de te veel opgewekte energie terug te kunnen leveren aan het net.' Elzinga kondigde aan met een wijzigingsvoorstel te komen, waardoor de inwoners, maar ook de gemeenteraad, meer bij deze strategie worden betrokken. 

Ook de CU, in de persoon van Gerjan Smelt, toch de partij van de verantwoordelijk wethouder Martha van Abbema, gaf aan dat duurzaamheid en circulariteit in dit stuk niet in balans zijn, en ook hij was niet echt enthousiast. Hij gaf aan het eens te zijn met de woordvoerder van GBT en dat was natuurlijk ook weer niet heel verrassend. Er zijn volgens Smelt te veel open einden en hij zette namens de CU vraagtekens bij de noodzaak van deze strategie, die volgens hem te veel onder dwang van de andere overheden tot stand is gekomen.

Jan Jonker had het namens de SGP uiteraard over het rentmeesterschap en de manier. waarop we nu omgaan met onze planeet. Maar hij bleef niet steken in louter stichtelijke bewoordingen en deelde mee dat de mooie plannen dan wel door de veertien college's en de overheden zijn vastgesteld, maar dat de inwoners wel de rekening moeten betalen. De SGP vindt deze strategie te ver gaan en riep op om niet meer te doen dan nodig is.

Ook de VVD maakte zich zorgen over de financiële gevolgen voor de inwoners. Stephan Reusken, van de PvdA-GL sprak uit zich te kunnen vinden in de opstelling van GBT en ook deze partij hamerde op betaalbaarheid en draagvlak. Overigens heeft deze partij, in tegenstelling tot GBT, geen problemen met de plaatsing van windturbines in Twenterand.

Wethouder van Abbema zag deze RES als een groot onderwerp waar ze erg naar had uitgekeken. Toch best opvallend als een groot deel van de raad hier best wel kritisch tegenover staat. Dat het stuk een laag democratisch gehalte heeft, werd beaamd door de wethouder en als verklaring gaf zij aan dat dit komt door de afspraken in het klimaatakkoord van Parijs, dat mede is ondertekend door Nederland en dus vervolgens ook uitgevoerd moet worden. Ook in VNG verband zijn hier afspraken over gemaakt. Zij waarschuwde heel nadrukkelijk dat als de raad deze strategie zou afwijzen dit grote gevolgen zou kunnen hebben, want dan zou de provincie aan de hand van het escalatiemodel kunnen ingrijpen en preventief toezicht zou op de loer liggen of zelfs nog erger. 

De wethouder gaf tevens aan dat de raad niet zo veel te willen heeft, het is stikken of slikken, hoewel zij deze woorden zelf niet gebruikte. Maar toen enige partijen deze woorden wel gebruikten, kwam zij hiertegen niet in verweer. Een aanpassing van de opgenomen overprogrammering waar de SGP voor pleitte, was niet mogelijk volgens de wethouder. Om de doelstellingen te halen zijn er buiten de plannen die er nu liggen nog 25 ha aan zonnepanelen nodig en men spreekt daarnaast ook over zeker acht grote windturbines (van meer dan 200 meter hoog) op het grondgebied van Twenterand, zo gaf de wethouder aan. Dat deze windmolens er deze raadsperiode overigens niet komen staat ook vast. Over de problemen met de netcapaciteit gaf zij aan dit bespreekbaar te hebben gemaakt bij de netbeheerder en het is waarschijnlijk ook mogelijk dat de SDE subsidies kunnen worden verlengd met een jaar. Helaas hebben de bedrijven in Twenterand daar niet zo veel aan, want Enexis spreekt over minimaal vijf tot tien jaar voordat het net in Twenterand is aangepast.

In de tweede termijn kwamen er nog enkele opties van partijen aan de orde. Zoals samenwerking en gegroepeerd windmolens plaatsen, bijvoorbeeld langs de A1. Dat levert alleen maar voordelen op, er is geen of minder subsidie noodzakelijk en er zijn minder installatiekosten, zo gaf Elzinga aan. Aansluiting bij Noord Nederland op het gebied van de productie van waterstof werd nog door de CU ingebracht en de wethouder vond dit een optie die ze mee zou nemen en waar mogelijk draagvlak voor zou zijn bij meer gemeenten. Vandaag vindt er over deze strategie namelijk wethoudersoverleg plaats. Ook werd geopperd om als bedrijven meer samen te werken, waarbij gekeken moet worden hoe men er voor kan zorgen dat de projectontwikkelaars in de exploitatie van duurzame energie in Twenterand buiten de deur gehouden kan worden en er zelf volledig van te kunnen profiteren. De oprichting van kleinschalig elektriciteitsbedrijfje op een locatie zoals de Weitzelpoort zou een mogelijkheid kunnen zijn.

Het CDA en de PVV hadden zich voor de eerste termijn niet aangemeld en in tweede termijn gaf het CDA aan ook problemen te hebben met het feit dat de inwoners hier niet bij betrokken zijn geweest. De PVV ging weer eens los over dit onderwerp en haalde alles uit de kast om de in hun ogen groene leugen te bestrijden. Veltmeijer had het er zelfs over dat 'het landschap verkracht werd door zonnepanelen en windmolens.' Hij noemde de mensen die zich voor het klimaat inspanden een sekte en had het over spastische bewegingen rond deze strategie. De PVV is tegen deze strategie, dat viel niet mis te verstaan. Voor de PVV is gas een bron van energie waar we nog honderden jaren mee vooruit kunnen en kernenergie en thorium zijn de oplossingen voor de toekomst. Er werd na afloop nog wel wat nagesproken over het taalgebruik van Veltmeijer, maar zoals de burgemeester altijd aangeeft, gaat iedereen over zijn of haar eigen woorden. Dat zij op enig moment echter had ingegrepen, lijkt niet helemaal onwaarschijnlijk. Maar net zoals in het voetbal laat de ene scheidsrechter (voorzitter) nu eenmaal meer toe dan de andere en dat komt de wedstrijd meestal ook ten goede.  

De wethouder gaf nogmaals aan dat er in deze RES niet zo veel meer valt te veranderen, maar dat er in de communicatie en specifiek voor zaken die in Twenterand spelen zeker nog wel mogelijkheden liggen. Het is nu afwachten op de voorstellen waar de partijen mee komen en dan zal blijken of en hoe de gemeenteraad zich neerlegt bij deze door anderen vormgegeven strategie. Dat zal gebeuren tijdens de raadsvergadering van 17 december 2019.

Het tweede onderwerp van deze avond was de economische visie, mede tot stand gekomen in overleg met een aantal ondernemersverenigingen, uitgewerkt en opgesteld door de ambtenaren en als raadsvoorstel door het college naar de raad  verstuurd. Het was eigenlijk voor het eerst in Twenterand dat er een economische visie op papier was gezet en dat leverde de wethouder veel complimenten op. Dat er slechts vier organisaties van ondernemers in Twenterand waren betrokken bij de opstelling van deze visie, kreeg nog wel wat aandacht en vragen, maar de wethouder gaf hiervoor kennelijk een afdoende verklaring en dat gold ook voor de overige vragen die er nog gesteld werden. Dit onderwerp gaat naar de akkoordagenda en wordt dus op 17 december een hamerstuk en dat deed de wethouder zichtbaar goed.

Het derde en laatste onderwerp was het raadsvoorstel met betrekking tot de quickscan afvalbeleid en daar kwamen wat meer vragen van de partijen aan de orde.  Ook hier waren er vragen over de communicatie met de inwoners en met name een vijfde afvalbak(je) voor in de keuken viel niet in goede aarde. De wethouder gaf echter aan dat deze bakjes nog niet besteld waren, dus valt er nog wel wat aan te doen. Zo'n bakje zou de bewustwording van de inwoners versterken, maar de aanschaf van deze bakjes kost zo'n 50.000 euro en die kun je natuurlijk ook anders inzetten als het gaat om de bewustwording van inwoners te verhogen. En wat is er mis met deze bewustwording, gezien de mooie resultaten die Twenterand hier boekt?

Wat doe je in Twenterand met bijvoorbeeld je oude bankstel als je geen auto met trekhaak hebt, laat staan als je helemaal geen auto hebt? Die vraag werd nog gesteld door de PVV en GBT vroeg zich af hoe betrouwbaar de cijfers van Rova eigenlijk zijn? De SGP bracht de situatie rond het ophalen en verwerken van het oud papier ter sprake.  De wethouder wilde hier geen wijzigingen in aanbrengen, mede omdat de gemeente aandeelhouder is van Rova. 

De debatten werden om klokslag 23.00 uur afgesloten door voorzitter Rik Pape. Woensdagavond 4 december staan de volgende raadsdebatten al weer op de agenda. Hoe laat hier de voorzitter deze vergadering gaat sluiten, valt niet te voorspellen, dat bleek ook weer bij deze debatten.


«   »